Młoda Polska – charakterystyka epoki

Proza:

- rezygnacja z odautorskiego komentarza, ocen, moralistyki;
- poprzestaje na opisach, relacjach, działaniu bohaterów i ich monologach wewnętrznych;
- rezygnacja z funkcji poznawczej na korzyść ekspresji;
- ukazanie wewnętrznego życia człowieka, jego stanów psychicznych bez komentarzy;

1. Anglia:

Herbert Wells
- autor powieści fantastyczno-naukowych: “Wehikuł czasu”, “Człowiek niewidzialny”, “Pierwsi ludzie na Księżycu”;

John Galsworthy
- “Saga rodu Forsytów” – cykl powieściowy;

Joseph Conrad
- pisarz angielski polskiego pochodzenia (przedtem Konrad Korzeniowski);
- powieści: “Lord Jim”, “Korsarz”, “Zwierciadła morza”; sławił piękno i grozę morskich przygód, interesował go “nieopanowany ocean życia ludzkiego”;

2. Rosja:

Fiodor Dostojewski
- reprezentował nurt psychologiczny;
- poddawał swoich bohaterów głębokiej analizie moralnej;
- opisywał margines życia społecznego, patologie, nałogi i starał się poszukiwać ich źródeł;
- “Zbrodnia i kara”, “Biesy”, “Idiota”, “Bracia Karamazow”;

Lew Tołstoj
- “Wojna i pokój”, “Anna Karenina”, “Zmartwychwstanie”;
- podejmował próby odnalezienia drogi ratunku dla świata zagrożonego skutkami cywilizacji;
- wszystko można przezwyciężyć drogą chrześcijańskiej miłości, wzajemnego zrozumienia, pokorą wobec losu;
- wszystko zależy od wewnętrznych wartości człowieka (nakaz doskonalenia się moralnego);

3. Polska:

Stefan Żeromski
- jeden z najbardziej płodnych pisarzy polskich przełomu XIX i XX wieku; tworzył w czasach Młodej Polski i dwudziestolecia międzywojennego; jego dorobek literacki i znaczenie dla literatury polskiej są ogromne;
- wylansował swój własny styl, zwany dziś żeromszczyzną, charakteryzujący się silnie nacechowanym emocjonalnie tokiem narracji (dobitne określenia, wykrzyknienia i in.) oraz długimi, wielokrotnie złożonymi zdaniami;
- chronologicznie: zbiór nowel “Opowiadania” (“Doktor Piotr”, “Zmierzch”, “Zapomnienie”, “Siłaczka”);
- powieści: “Promień” (pierwsza powieść); “Syzyfowe prace”, “Ludzie bezdomni”;
- powieść historyczna “Popioły”; “Duma o hetmanie”;
- dramat “Róża”; “Ponad śnieg jaśniejszym się stanę”, “Turoń”, “Uciekła mi przepióreczka”;
- tragedia “Sułkowski”;
- powieści “Uroda”, “Wierna rzeka”;
- powieść “Przedwiośnie”, poemat prozą “Puszcza jodłowa”;
- dzięki doskonałemu wyczuciu tętna życia społeczeństwa i trapiących je chorób, moralistycznej pasji i wpływowi na postawy ludzi – zyskał miano “sumienia narodu”;
- wszystkie środki i style stosowane przez Żeromskiego (np. liryzacja, technika naturalistyczna i impresjonistyczna) służą najczęściej ważkiej problematyce społecznej bądź narodowej, propagowaniu idei i wzorców osobowościowych;
- jego twórczość zdradzała skłonność do “rozdrapywania ran” narodu, demaskowała zło i przenikliwie badała jego źródła;

Władysław Stanisław Reymont
- laureat nagrody Nobla w 1924 r. za “Chłopów”;
- przenikliwy obserwator życia codziennego, zarówno miejskiego (“Ziemia obiecana”), jak i wiejskiego (“Chłopi”); z reporterskim zacięciem opisywał te sfery życia, z którymi się spotykał jako krawiec, wędrowny aktor, kolejarz, nawet niedoszły mnich;
- pisywał powieści i opowiadania w stylu naturalistycznym i psychologicznym, ze skłonnościami do kreślenia dynamicznych panoram;
- “Pielgrzymka do Jasnej Góry”, “Komediantka”, “Fermenty”, “Ziemia obiecana” (powieść o Łodzi);
- “Chłopi” (1902-09), trylogia “Rok 1794″;

Jesteś tu: Młoda Polska

Strony: 1 2 3 4 5 6 7

Tagi: epoka, Młoda Polska